Πρὸς Κορινθίους Β' 3

Ἀρχίζουμε πάλι νὰ συσταίνωμε τοὺς ἑαυτοὺς μας; Ἢ μήπως χρειαζόμεθα, ὅπως μερικοί, συστατικὲς ἐπιστολὲς πρὸς σᾶς, ἢ συστατικὲς ἀπὸ σᾶς;

Ἀρχίζομεν πάλιν νὰ συσταίνωμεν τὸν ἑαυτόν μας; Ἢ μήπως χρειαζόμεθα, ὅπως μερικοὶ ἄλλοι, συστατικὰ γράμματα πρὸς σᾶς ἢ νὰ πάρωμεν ἀπὸ σᾶς συστατικὰ πρὸς ἄλλους;

Ἀρχίζομεν πάλιν νὰ συνιστῶμεν τὸν ἑαυτόν μας; Μήπως τυχὸν καὶ χρειαζόμεθα, ὅπως καὶ μερικοὶ ἄλλοι, συστατικὰς ἐπιστολὰς πρὸς σᾶς ἢ ἀπὸ σᾶς συστατικὰς ἐπιστολὰς διὰ τοὺς ἄλλους;

Ἡ συστατικὴ ἐπιστολή μας (ποὺ βεβαιώνει ποιοί εἴμεθα) εἶσθε σεῖς, ἐπιστολὴ γραμμμένη στὶς καρδιὲς μας. Καὶ τὴ γνωρίζουν καὶ τὴ διαβάζουν ὅλοι οἱ ἄνθρωποι.

Ἡ συστατική μας ἐπιστολή, ποὺ βεβαιώνει ποῖοι εἴμεθα, εἶσθε σεῖς· ἐπιστολὴ γραμμένη μέσα εἰς τὰς καρδίας μας, ἡ ὁποία παραμένει ἀνεξάλειπτος καὶ γνωρίζεται καὶ ἀναγινώσκεται ἀπὸ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους.

Ἡ ἰδική μας συστατικὴ ἐπιστολὴ εἶσθε σεῖς οἱ ἴδιοι. Ἐπιστολὴ γραμμένη μέσα εἰς τὰς καρδίας μας, ἡ ὁποία γνωρίζεται ὡς γνησία καὶ ἀληθινὴ καὶ ἀναγινώσκεται ἀπὸ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους.

Καὶ γίνεσθε φανεροί, ὅτι εἶσθε ἐπιστολὴ ποὺ ἔγραψε ὁ Χριστὸς μὲ τὴ δική μας φροντίδα. Εἶναι γραμμένη ὄχι μὲ μελάνι, ἀλλὰ μὲ τὸ Πνεῦμα τοῦ ζωντανοῦ Θεοῦ, ὄχι σὲ πλάκες λίθινες, ἀλλὰ σὲ ἄλλου εἴδους πλάκες, ποὺ εἶναι οἱ σάρκινες (εὐαίσθητες) καρδιές.

Καὶ γίνεσθε εἰς ὅλους φανεροί, ὅτι εἶσθε ἐπιστολή, ποὺ τὴν ἔγραψεν ὁ Χριστὸς μὲ διακόνους του ἠμᾶς. Καὶ ἡ ἐπιστολὴ αὐτὴ ἔχει γραφῆ ὄχι μὲ μελάνι, ἀλλὰ μὲ τὴν χάριν τοῦ Πνεύματος τοῦ ζῶντος Θεοῦ. Καὶ ἐγράφη ὄχι εἰς πλάκας λιθίνας, ὅπως ἄλλοτε ὁ Μωσαϊκὸς νόμος, ἀλλ’ εἰς ἄλλου εἴδους πλάκας, δηλαδὴ εἰς καρδίας σαρκίνας, αἱ ὁποῖαι αἰσθάνονται καὶ κατανοοῦν καὶ ἐγκολπώνονται αὐτά, ποὺ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα γράφει εἰς αὐτάς.

Σεῖς γίνεσθε φανεροὶ καὶ διὰ τῶν πραγμάτων ἀποδεικνύετε, ὅτι εἶσθε ἐπιστολὴ Χριστοῦ, τὴν ὁποίαν ἐκεῖνος ἔγραψε, χρησιμοποιήσας ἡμᾶς ὡς ὄργανά του· γραμμένη ὄχι μὲ μελάνι, ἀλλὰ μὲ τὴν χάριν καὶ τὸν φωτισμὸν τοῦ Πνεύματος τοῦ ζῶντος Θεοῦ· ὄχι εἰς λίθινες πλάκες, ὅπως εἶχε γραφῆ ὁ μωσαϊκὸς Νόμος, ἀλλ’ εἰς τὶς σάρκινες πλάκες τῶν καρδιῶν σας, αἱ ὁποῖαι αἰσθάνονται καὶ ζοῦν τὰς δωρεὰς καὶ τὰς ἀληθείας, ποὺ δίδει τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον.

Ναί, τέτοια πεποίθησι ἔχουμε διὰ τοῦ Χριστοῦ ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ.

Τὴν πεποίθησιν δέ, ὅτι εἶσθε ἐπιστολὴ τοῦ Χριστοῦ, ἡ ὁποία ὑπηρετήθη ἀπὸ ἡμᾶς, καθὼς καὶ τὸ θάρρος ποὺ μᾶς ἐμπνέει αὕτη, τὴν ἔχομεν διὰ μέσου τοῦ Χριστοῦ· καὶ τὴν πηγὴν καὶ τὸ στήριγμά της τὸ ἔχομεν εἰς τὸν Θεόν.

Κάμνομεν δὲ αὐτὴν τὴν ὁμολογίαν καὶ ἔχομεν αὐτὴν τὴν πεποίθησιν διὰ τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ἔμπροσθεν τοῦ Θεοῦ.

Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι εἴμεθα ἱκανοὶ ἀφ’ ἑαυτῶν γιὰ νὰ θεωροῦμε, ὅτι κάτι προέρχεται ἀπὸ τοὺς ἑαυτούς μας, ἀλλ’ ἡ ἱκανότης μας προέρχεται ἀπὸ τὸ Θεό.

Ὄχι διότι εἴμεθα ἀπὸ τὸν ἑαυτόν μας ἱκανοὶ διὰ νὰ λογαριάσωμεν, ὅτι κάτι ἀπὸ αὐτά, ποὺ κατορθώνονται εἰς τὴν ἀποστολικὴν διακονίαν μας προέρχεται ἀπὸ τὸν ἑαυτόν μας καὶ ἀπὸ τὴν δύναμίν μας, ἀλλ’ ἡ ἱκανότης μας εἶναι ἀπὸ τὸν Θεόν.

Ὄχι διότι εἴμεθα ἀπὸ τοὺς ἑαυτούς μας ἱκανοί, οὔτε ὅτι ἀπὸ τὴν ἰδικήν μας διάνοιαν καὶ ἀπὸ τοὺς ἰδικούς μας λογισμοὺς συνθέτομεν καὶ προσφέρομεν τὸ κήρυγμα. Ἀλλ’ ἡ ἱκανότης μας εἶναι ἀπὸ τὸν Θεόν.

Αὐτὸς μᾶς ἔκανε ἱκανοὺς νὰ διακονήσωμε σὲ νέα διαθήκη, διαθήκη ὄχι γράμματος, ἀλλὰ Πνεύματος. Διότι τὸ γράμμα θανατώνει, ἐνῷ τὸ Πνεῦμα δίνει ζωή (Ὁ νόμος τῆς παλαιᾶς διαθήκης ἦταν ἁπλῶς γράμμα, καὶ ἡ παράβασί του εἶχε ὡς συνέπεια τὸ θάνατο, ἐνῷ στὴ νέα διαθήκη ἰσχύει ἡ χάρι τοῦ Πνεύματος, ἡ ὁποία σῴζει).

Αὐτὸς δὲ καὶ κανένας ἄλλος μᾶς ἔκαμεν ἱκανοὺς νὰ διακονήσωμεν εἰς διαθήκην νέαν. Αὐτὸς μᾶς ἀνέδειξε διακόνους ὄχι νόμου γραπτοῦ, ποὺ ἦτο γράμμα ἀνίσχυρον νὰ μεταδώσῃ ζωήν, ἀλλὰ πνεύματος, ποὺ ζωοποιεῖ. Διότι ὁ γραπτὸς νόμος, ἐπειδὴ δὲν παρέχει εἰς τὸν ἄνθρωπον καὶ τὴν ἐνίσχυσιν διὰ τὴν ἐφαρμογήν του, ὁδηγεῖ εἰς τὸν πνευματικὸν θάνατον. Τὸ πνεῦμα ὅμως τῆς Καινῆς Διαθήκης μὲ τὴν χάριν καὶ ἐνίσχυσιν, ποὺ μεταδίδει εἰς τοὺς πιστούς, χορηγεῖ εἰς αὐτοὺς ζωήν.

Αὐτὸς καὶ μᾶς ἔχει ἀναδείξει ἱκανοὺς καὶ ἀξίους διακόνους τῆς Καινῆς Διαθήκης, ὄχι τοῦ παλαιοῦ γραπτοῦ καὶ τυπικοῦ νόμου, ἀλλὰ τοῦ πνευματικοῦ, ὁ ὁποῖος διὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος γράφεται εἰς τὰς καρδίας μας καὶ δίδει ζωήν. Διότι τὸ γράμμα, αἱ τυπικαὶ διατάξεις τοῦ παλαιοῦ Νόμου, φέρουν τὸν πνευματικὸν θάνατον. Τὸν νέον ὅμως πνεῦμα τῆς Καινῆς Διαθήκης δίδει τὴν ζωήν.

Ἀφοῦ δὲ ἡ διακονία σ’ ἐκεῖνο (στὸ μωσαϊκὸ νόμο), ποὺ μὲ γράμματα εἶχε χαραχθῇ σὲ λίθινες πλάκες καὶ ἔφερε θάνατο, συνωδεύθηκε ἀπὸ λαμπρότητα, ὥστε οἱ Ἰσραηλῖτες νὰ μὴ μποροῦν νὰ ἀτενίσουν στὸ πρόσωπο τοῦ Μωυσῆ λόγῳ τῆς λαμπρότητος τοῦ προσώπου του, ἡ ὁποία ἦταν πρόσκαιρη,

Ἐὰν δὲ ἡ διακονία τοῦ νόμου, ποὺ ὁδηγεῖ εἰς τὸν θάνατον καὶ εἶχε χαραχθῆ μὲ γράμματα εἰς λίθους, συνωδεύθη μὲ δόξαν, ὥστε νὰ μὴ ἠμποροῦν οἱ Ἰσραηλῖται νὰ κυττάξουν κατ’ εὐθεῖαν τὸ πρόσωπον τοῦ Μωϋσέως διὰ τὴν λαμπρότητα καὶ δόξαν τοῦ προσώπου του, ἡ ὁποία μ’ ὅλα ταῦτα ἦτο πρόσκαιρος καὶ θὰ κατηργεῖτο μίαν ἡμέραν,

Ἐὰν δὲ ὁ παλαιὸς Νόμος, ποὺ ὁδηγεῖ εἰς τὸν θάνατον καὶ εἶχε χαραχθῆ μὲ γράμματα εἰς λίθους, ἐδόθη μὲ τόσην δόξαν, ὥστε οἱ Ἰσραηλῖται νὰ μὴ ἠμποροῦν νὰ ἀτενίσουν τὸ πρόσωπον τοῦ Μωϋσέως, ἕνεκα τῆς δόξῃς καὶ λαμπρότητος ποὺ ἀνέδιδεν αὐτό, ἡ ὁποία ἐν τούτοις ἦτο παροδικὴ καὶ θὰ κατηργεῖτο,

πῶς θὰ ἦταν δυνατὸ νὰ μὴν εἶναι περισσότερο ἔνδοξη ἡ διακονία σ’ αὐτὸ (στὴ νέα διαθήκη), ὅπου ἰσχύει τὸ Πνεῦμα (ποὺ δίνει ζωή);

πῶς δὲν θὰ εἶναι περισσότερον ἔνδοξος ἡ διακονία τῆς Καινῆς Διαθήκης, ποὺ δίδει εἰς τοὺς ἀνθρώπους τὴν χάριν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος;

πῶς δὲν θὰ ἔχῃ μεγαλυτέραν δόξαν καὶ μεγαλειότητα ἡ διακονία τῆς Καινῆς Διαθήκης, ἡ ὁποία χορηγεῖ εἰς τοὺς ἀνθρώπους τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον;

Ἀσφαλῶς, ἀφοῦ ἡ διακονία σ’ ἐκεῖνο, ποὺ κατέληγε σὲ καταδίκη, ἦταν δόξα, πολὺ περισσότερο ὑπερτερεῖ σὲ δόξα ἡ διακονία σ’ αὐτό, ποὺ δίνει τὴ δικαίωσι (τὴ σωτηρία).

Διότι, ἐὰν ἡ διακονία ἐκείνη, ποὺ κατέληγεν εἰς τὴν κατάκρισιν, ἦτο ἔνδοξος, πολὺ περισσότερον ἡ διακονία αὕτη, ποὺ παρέχει εἰς τοὺς ἀνθρώπους τὴν δικαίωσιν καὶ σωτηρίαν, ἔχει ὑπεράφθονον τὴν δόξαν.

Διότι ἐὰν ἡ διακονία ἐκείνη τοῦ παλαιοῦ Νόμου, ποὺ εἶχε ὡς συνέπειαν τὴν καταδίκην τοῦ ἀνθρώπου, ἦτο ἔνδοξος, πολὺ περισσότερον ἡ διακονία τῆς Καινῆς Διαθήκης, ποὺ δίδει τὴν δικαίωσιν καὶ τὴν σωτηρίαν ἔχει μὲ τὸ παραπάνω πλουσίαν τὴν δόξαν.

Μάλιστα σ’ αὐτὴ τὴ σχέσι δὲν εἶναι κἂν δοξασμένο ἐκεῖνο, ποὺ ἄλλοτε εἶχε δοξασθῇ, ἐξ αἰτίας τῆς ὑπερβολικῆς δόξης (Ἡ δόξα τοῦ μωσαϊκοῦ νόμου, ὅταν συγκρίνεται μὲ τὴν ὑπερβολικὴ δόξα τῆς νέας διαθήκης, παύει νὰ εἶναι δόξα).

Πράγματι δὲ ἔχει περισσεύουσαν τὴν δόξαν. Διότι δὲν εἶναι κἂν δόξα ἡ δόξα τοῦ δοξασμένου παλαιοῦ νόμου, ἐὰν ἤθελε συγκριθῆ πρὸς τὴν Καινὴν Διαθήκην ἕνεκα τῆς ὑπερβολικῆς δόξης, ποὺ ἔχει ἡ Διαθήκη αὐτή.

Διότι δὲν ἔχει ἀποκτήσει ποτὲ τέτοιαν δόξαν ὁ δοξασμένος παλαιὸς Νόμος, ἐν συγκρίσει καὶ ἀντιπαραβολῇς πρὸς τὴν Καινὴν Διαθήκην, ἕνεκα τῆς ὑπερβολικῆς καὶ ἀσυλλήπτου δόξης, ποὺ ἔχει ἡ νέα αὐτῃ Διαθήκη.

Ἐπίσης, ἀφοῦ τὸ προσωρινὸ εἶχε δόξα, πολὺ περισσότερο ἔχει δόξα τὸ μόνιμο.

Καὶ εἶναι φυσικὸν ἡ δόξα τῆς Καινῆς Διαθήκης νὰ εἶναι ἀσυγκρίτως μεγαλυτέρα. Διότι ἐὰν ὁ νόμος τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ποὺ ἦτο προσωρινὸς καὶ θὰ κατηργεῖτο μίαν ἡμέραν, ἐδοξάσθη, πολὺ περισσότερον εἶναι ἔνδοξος ἡ Καινὴ Διαθήκη, ἡ ὁποία μένει καὶ δὲν θὰ καταργηθῇ ποτέ.

Καὶ ἔτσι ἔπρεπε νὰ εἶναι· διότι ἐὰν ὁ παλαιὸς Νόμος, ποὺ ἦτο προσωρινὸς καὶ θὰ κατηργεῖτο, εἶχε τὴν δόξαν του, πολὺ περισσότερον συνοδεύεται ἀπὸ μεγαλυτέραν δόξαν αὐτὸ ποὺ μένει εἰς τοὺς αἰῶνας αἰώνων, δηλαδὴ ἡ Καινὴ Διαθήκη.

Ἀλλ’ ἂν καὶ ἔχουμε τέτοια πεποίθησι (ὅτι δηλαδὴ ἡ νέα διαθήκη εἶναι ἀσυγκρίτως ἐνδοξότερη ἀπὸ τὸ μωσαϊκὸ νόμο), μεταχειριζόμεθα πολλὴ ἐλευθερία,

Ἔχοντες λοιπὸν μιὰ τέτοια ἐλπίδα, ὅτι δηλαδὴ τὸ ἔργον, ποὺ ὑπηρετοῦμεν, θὰ παρουσιασθῇ καὶ θὰ λάμψη εἰς τὸ μέλλον ἐνδοξότερον ἀπὸ τὴν διακονίαν τοῦ Μωϋσέως, μεταχειριζόμεθα εἰς τὸ κήρυγμά μας πολλὴν παρρησίαν καὶ ἐλευθερίαν.

Ἔχοντες, λοιπόν, μίαν τέτοιαν ἐλπίδα, ὅτι δηλαδὴ τὸ ἐν Χριστῷ ἔργον μας εἶναι ἀφαντάστως καὶ αἰωνίως, ἔνδοξον, προχωροῦμεν καὶ ἐργαζόμεθα μὲ πολὺ θάρρος διὰ τὴν διάδοσιν τοῦ Εὐαγγελίου.

καὶ δὲν κάνουμε ὅπως ὁ Μωυσῆς, ποὺ ἔθετε κάλυμμα στὸ πρόσωπό του, γιὰ νὰ μὴν ἰδοῦν οἱ Ἰσραηλῖτες τὸ μεγαλεῖον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ἐπρόκειτο νὰ καταργηθῇ (Καὶ ἀφοῦ δὲν θέτουμε κάλυμμα, οἱ Ἰουδαῖοι θὰ ἔπρεπε νὰ βλέπουν).

Καὶ δὲν θέτομεν κάλυμμα εἰς τὴν διδασκαλίαν μας διὰ νὰ ἀποκρύψωμεν ἢ συσκιάσωμεν τὴν ἀλήθειαν, ὅπως ὁ Μωϋσῆς ἔθετεν εἰς τὸ πρόσωπόν του κάλυμμα, ποὺ ἐσυμβόλιζεν, ὅτι ἡ Παλαιὰ Διαθήκη ἦτο συσκιασμένη ἐμφάνισις τῆς ἀληθείας. Καὶ προετύπωνε τὸ κάλυμμα ἐκεῖνο, ὅτι οἱ ἀπόγονοι τοῦ Ἰσραὴλ δὲν θὰ ἠμπορέσουν ἐξ αἰτίας τῆς ἀπιστίας των νὰ ἀτενίσουν καὶ νὰ ἴδουν τὸν Χριστόν, ὁ ὁποῖος ἦτο τέλος καὶ σκοπός του καταργουμένου νόμου.

Καὶ προσφέρομεν καθαράν, χωρὶς κανένα κάλλυμα, τὴν νέαν διδασκαλίαν καὶ τὸ ἔργον μας, καὶ ὄχι ὅπως ὁ Μωϋσῆς, ὁ ὁποῖος ἔθετε κάλυμμα ἐμπρὸς εἰς τὸ πρόσωπόν του, τὸ ὁποῖον κάλυμμα ὑπεδήλωνεν, ὅτι οἱ υἱοὶ τοῦ Ἰσραὴλ δὲν θὰ ἠμποροῦσαν, ἐξ αἰτίας τῆς σκληροκαρδίας των, νὰ ἀτενίσουν καὶ νὰ κατανοήσουν τοῦ καταργουμένου ἐκείνου Νόμου τὸ τέλος καὶ τὸν σκοπόν, δηλαδὴ τὸν Χριστόν.

Ἀλλὰ τυφλώθηκαν οἱ διάνοιές τους. Καὶ μέχρι σήμερα τὸ αὐτὸ κάλυμμα κατὰ τὴν ἀνάγνωσι τῆς παλαιᾶς διαθήκης μένει καὶ δέν ἀφαιρεῖται, καίτοι διὰ τοῦ Χριστοῦ καταργεῖται.

Ἀλλ’ ἐτυφλώθησαν αἱ διάνοιαί των. Διότι μέχρι σήμερον μένει τὸ αὐτὸ κάλυμμα, ὅταν ἀναγινώσκεται ἀπὸ αὐτοὺς ἡ Παλαιὰ Διαθήκη, καὶ δὲν σηκώνεται τοῦτο, διότι μόνον διὰ τῆς πίστεως καὶ ἑνώσεως μὲ τὸν Χριστὸν καταργεῖται τὸ κάλυμμα αὐτό.

Ἀλλ’ ἐσκληρύνθη καὶ ἐτυφλώθη ἡ διάνοιά των. Διότι καὶ μέχρι σήμερον μένει τὸ ἴδιο κάλυμμα κατὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καὶ δὲν ἀφαιρεῖται τοῦτο ἀπὸ αὐτοὺς (κατὰ κυριολεξίαν καὶ κατὰ μεταφοράν) ἐπειδὴ δὲν πιστεύουν εἰς τὸν Χριστόν, ἐν τῷ ὁποίῳ καὶ διὰ τοῦ ὁποίου καταργεῖται αὐτό.

Ναί, ἕως σήμερα, ὅταν διαβάζεται ὁ Μωυσῆς, ὑπάρχει κάλυμμα στὴν ψυχή τους.

Ἀλλὰ μέχρι σήμερον, ὅταν ἀναγινώσκεται ὁ νόμος τοῦ Μωϋσέως, ὑπάρχει κάλυμμα εἰς τὴν καρδίαν των, ὥστε νὰ μὴ ἠμποροῦν νὰ καταλάβουν, ὅτι πρὸς τὸν Ἰησοῦν τοὺς ὁδηγοῦν ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται.

Ἀλλὰ μέχρι σήμερον, ὅταν ἀναγινώσκεται ὁ Νόμος τοῦ Μωϋσέως, ἀπλώνεται καὶ ὑπάρχει κάλυμμα ὄχι μόνον εἰς τὸ πρόσωπόν των, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν καρδίαν των.

Ἀλλ’ ὅταν ὁ ἄπιστος Ἰουδαῖος (ἐπι)στρέψῃ πρὸς τὸν Κύριο, τότε ἀφαιρεῖται τὸ κάλυμμα.

Ὅταν δὲ καθένας, ποὺ ἀναγινώσκει τὸν Μωϋσῆν, ἐπιστρέψῃ πρὸς τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, τότε θὰ σηκωθῇ τὸ κάλυμμα καὶ θὰ καταλάβῃ, ὅτι εἰς τὸν Χριστὸν ὡδήγει ὁ νόμος.

Ὅταν δὲ κάποιος ἀπὸ αὐτοὺς καθοδηγηθῇ καὶ ἐπιστρέψῃ πρὸς τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, τότε ξετυλίγεται καὶ ἀφαιρεῖται τὸ κάλυμμα τῆς καρδίας, διὰ νὰ γίνῃ ἔτσι φανερὰ εἰς αὐτὸν καὶ κατανοητὴ ἡ ἀλήθεια.

Ὁ δὲ Κύριος (σ’ αὐτὴ τὴν περίπτωσι) εἶναι τὸ Πνεῦμα. Ὅπου δὲ εἶναι τὸ Πνεῦμα τοῦ Κυρίου (τοῦ Θεοῦ Πατρός), ἐκεῖ εἶναι ἐλευθερία (Ὡς πρόσωπο ὁ Παράκλητος ἐν σχέσει πρὸς τὸν Πατέρα εἶναι «τὸ Πνεῦμα τοῦ Κυρίου», καὶ ὡς οὐσία ἢ θεότης εἶναι «ὁ Κύριος», ὅλη ἡ θεότης ἢ κυριότης).

Πράγματι δὲ μὲ τὴν ἐπιστροφήν του πρὸς τὸν Χριστὸν λαμβάνει μέσα του ὁ καθένας μας καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα. Τὸ Πνεῦμα δὲ εἶναι ὁ Κύριος. Καὶ ὅπου ὑπάρχει τὸ Ἅγιον Πνεῦμα, τὸ ὁποῖον λαμβάνομεν διὰ μέσου τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ, ἐκεῖ ὑπάρχει καὶ ἐλευθερία ἀπὸ τὸ κάλυμμα καὶ τὴν δουλείαν τοῦ νόμου.

Ὁ Κύριος εἶναι τὸ Πνεῦμα καὶ ὅπου ὑπάρχει τὸ Πνεῦμα, τὸ ὁποῖον διὰ μέσου τοῦ Κυρίου χορηγεῖται, ἐκεῖ ὑπάρχει ἡ ἀπελευθέρωσις ἀπὸ τὸ κάλυμμα καὶ τὴν δουλείαν τοῦ Νόμου· ἐκεῖ εὑρίσκεται ἡ πραγματικὴ ἐλευθερία.

Ὅλοι δὲ ἐμεῖς χωρὶς κάλυμμα στὸ πρόσωπο (τοῦ ἐσωτερικοῦ ἀνθρώπου) δεχόμεθα ὡς καθρέπτες τὴ λάμψι τοῦ Κυρίου καὶ μεταμορφωνόμεθα στὴν εἰκόνα του (στὸ ἐσωτερικὸ μας δηλαδὴ σχηματίζεται ἡ μορφὴ τοῦ Κυρίου, ὅπως μέσα στὸν καθρέπτη σχηματίζεται ἡ μορφὴ τοῦ ἡλίου). Καὶ προοδεύουμε ἀπὸ λαμπρότητα σὲ λαμπρότητα, ὅπως εἶναι ἑπόμενο νὰ συμβαίνῃ σ’ ὅσους δέχονται λαμπηδόνες ἀπὸ τὸ Κύριο Πνεῦμα [Σημ.: Ἤ, ἀπὸ τὸν Κύριον, ὁ ὁποῖος εἶναι τὸ Πνεῦμα].

Καὶ ὅλοι ἡμεῖς μὲ ξέσκεπον τὸ πρόσωπον τοῦ ἐσωτερικοῦ μας ἀνθρώπου, σὰν ἄλλοι καθρέπται πνευματικοὶ δεχόμεθα καὶ ἀντανακλῶμεν τὴν δόξαν τοῦ Κυρίου. Καὶ ἔτσι μεταμορφωνόμεθα καὶ λαμβάνομεν τὴν αὐτὴν ἔνδοξον εἰκόνα τοῦ Κυρίου. Καὶ προοδεύομεν ἀπὸ ἕνα βαθμὸν δόξης εἰς ἄλλον βαθμὸν ἀνώτερον, ὅπως εἶναι ἑπόμενον να προοδεύῃ ὁ φωτιζόμενος ἀπὸ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ὁ Κύριος.

Ἡμεῖς δὲ ὅλοι μὲ ἀκάλυπτον τὸ πρόσωπον καὶ ἀνεμπόδιστον τὴν καρδίαν δεχόμεθα καὶ ἀντικατοπτρίζομεν καὶ ἀκτινοβολοῦμεν τὴν δόξαν τοῦ Κυρίου, καὶ μεταμορφωνόμεθα εἰς αὐτὴν ταύτην τὴν εἰκόνα του καὶ τοῦ ὁμοιάζομεν πνευματικῶς, προχωροῦντες ἀπὸ δόξης εἰς δόξαν, ὅπως εἶναι φυσικὸν νὰ προχωρῇ αὐτός, ποὺ ἁγιάζεται καὶ λαμπρύνεται ἀπὸ τὸ Πνεῦμα, ἀπὸ τὸν Κύριον.