Ἰερεμίας 36

Αὐτὸ εἶναι τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπιστολῆς, τὴν ὁποίαν ὁ Ἱερεμίας ἀπέστειλεν ἀπὸ τὴν Ἱερουσαλὴμ πρὸς τοὺς πρεσβυτέρους τῆς ἐν Βαβυλῶνι παροικίας τῶν αἰχμαλώτων Ἰουδαίων, πρὸς τοὺς ἱερεῖς καὶ πρὸς τοὺς ψευδοπροφήτας· ἐπιστολήν, τὴν ὁποίαν ἔστειλεν εἰς τὴν ἐν Βαβυλῶνι παροικίαν τῶν αἰχμαλώτων καὶ πρὸς ὅλον ἀνεξαιρέτως τὸν λαόν.

Αὐτὸ εἶναι τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς, τὴν ὁποίαν ἀπέστειλεν ὁ προφήτης Ἱερεμίας ἀπὸ τὴν Ἱερουσαλὴμ πρὸς τοὺς αἰχμαλώτους πρεσβυτέρους τῆς Ἰουδαίας καὶ πρὸς τοὺς ἱερεῖς καὶ πρὸς τοὺς ψευδοπροφήτας. Τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν ὁ Ἱερεμίας ἀπέστειλεν εἰς τὴν Βαβυλῶνα πρὸς τοὺς ἐκεῖ εὑρισκομένους Ἰουδαίους αἰχμαλώτους καὶ πρὸς ὅλον γενικῶς τὸν λαόν,

Τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν ἔστειλεν, ὅταν ἀπήχθησαν αἰχμάλωτοι εἰς Βαβυλῶνα ὁ Ἱεχονίας ὁ βασιλεύς, ἡ βασιλομήτωρ, οἱ αὐλικοί του, ὅλοι οἱ ἄλλοι ἐλεύθεροι καὶ δοῦλοι, ὅπως ἐπίσης καὶ οἱ τεχνῖται τῆς Ἱερουσαλήμ.

ὀλίγον χρόνον μετὰ τὴν αἰχμαλωσίαν καὶ τὴν μεταφορὰν ἀπὸ τὴν Ἱερουσαλὴμ εἰς τὴν Βαβυλῶνα τοῦ βασιλιᾶ Ἰεχονία (ἢ Ἰωαχίμ) καὶ τῆς μητέρας του καὶ τῶν εὐνούχων καὶ παντὸς ἅλλου ἐλευθέρου καὶ δούλου, καθὼς ἐπίσης τῶν τεχνιτῶν τῆς Ἱερουσαλήμ.

Τὴν ἔστειλε διὰ τοῦ Ἐλεασά, υἱοῦ τοῦ Σαφάν, καὶ τοῦ Γαμαρίου υἱοῦ τοῦ Χελκίου, τὸν ὁποῖον ὁ βασιλεὺς τοῦ Ἰούδα, ὁ Σεδεκίας, εἶχεν ἀποστείλει πρὸς τὸν βασιλέα τῆς Βαβυλῶνος εἰς Βαβυλῶνα. Εἰς αὐτήν, λοιπόν, ἔγραφε:

Τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν ὁ Ἱερεμίας ἀπέστειλε διὰ τοῦ Ἐλεασά, υἱοῦ τοῦ Σαφάν, καὶ τοῦ Γαμαρίου, υἱοῦ τοῦ Χελκίου, τὸν ὁποῖον ὁ βασιλιᾶς τοῦ Ἰούδα Σεδεκίας ἀπέστειλε πρὸς τὸν βασιλιᾶ τῆς Βαβυλῶνος Ναβουχοδονόσορα. Ἡ ἐπιστολὴ ἔγραφεν:

«Ἔτσι ὡμίλησε Κύριος ὁ Θεὸς τοῦ ἰσραηλιτικοῦ λαοῦ πρὸς τὴν αἰχμαλωτισμένην ἀποικίαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ μετῴκισα ἀπὸ τὴν Ἱερουσαλὴμ εἰς τὴν Βαβυλώνα.

«Ἔτσι ὡμίλησε καὶ αὐτὰ εἶπε Κύριος ὁ Θεὸς τοῦ Ἰσραὴλ πρὸς τοὺς αἰχμαλώτους Ἰουδαίους τῆς παροικίας, τοὺς ὁποίους Ἐγὼ ἔστειλα ὡς ἀποίκους ἀπὸ τὴν Ἱερουσαλὴμ εἰς τὴν Βαβυλῶνα:

Οἰκοδομήσατε τὰ σπίτια σας, κατοικήσατε εἰς αὐτά, φυτεύσατε κήπους καὶ φάγετε τοὺς καρποὺς αὐτῶν.

«Κτίστε οἰκίες, ἐγκατασταθῆτε εἰς αὐτές· φυτεύσατε καὶ καλλιεργήσατε κήπους καὶ φάγετε ἀπὸ τοὺς καρποὺς τῶν κήπων αὐτῶν.

Λάβετε συζύγους, ἀποκτήσατε υἱοὺς καὶ θυγατέρας, δώσατε εἰς τοὺς υἱοὺς σας συζύγους καὶ εἰς τὰς θυγατέρας σας δώσατε ἄνδρας· πληθύνθητε καὶ μὴ ὀλιγοστεύετε.

Νυμφευθῆτε γυναῖκες καὶ γεννήσατε τέκνα, υἱοὺς καὶ θυγατέρες· ἐκλέξατε συζύγους καὶ νυμφεύσατέ τις μὲ τοὺς υἱούς σας, τὶς δὲ θυγατέρες σας νὰ ὑπανδρεύσετε μὲ ἄνδρες, ὥστε ἐν συνεχείᾳ νὰ τεκνοποιήσουν καὶ αὐτές. Ἐκεῖ εἰς τὴν ἐξορίαν πρέπει νὰ αὐξάνεσθε καὶ νὰ πληθύνεσθε καὶ νὰ μὴ ὀλιγοστεύετε.

Ἐπιζητήσατε τὴν εἰρήνην καὶ τὴν εὐημερίαν τῆς χώρας, εἰς τὴν ὁποίαν ἐγὼ σᾶς μετῴκισα ἐκεῖ καὶ προσευχηθῆτε περὶ τῶν κατοίκων τῆς χώρας αὐτῆς πρὸς τὸν Κύριον, διότι εἰς τὴν εἰρήνην τῆς χώρας αὐτῆς ἔγκειται καὶ ἡ ἰδική σας εἰρήνη.

Ζητήσατε τὸ καλὸν καὶ τὴν πρόοδον τῆς χώρας, εἰς τὴν ὁποίαν σᾶς ἔφερα ὡς ἀποίκους, καὶ προσεύχεσθε ὑπὲρ τῶν κατοίκων τῆς χώρας αὐτῆς πρὸς τὸν Κύριον, δεδομένου ὅτι ἀπὸ τὴν εἰρήνην καὶ τὴν εὐημερίαν τῆς χώρας αὐτῆς ἐξαρτᾶται καὶ ἡ ἰδική σας εἰρήνη καὶ εὐτυχία».

Ἀκόμη ἔτσι εἶπεν ὁ Κύριος: Μὴ σᾶς παραπλανοῦν οἱ ψευδοπροφῆται καὶ μὴ παρασύρεσθε ἀπὸ αὐτούς, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται μεταξύ σας· μὴν ἐξαπατᾶσθε ἀπὸ τοὺς ψευδομάντεις, μὴ δίδετε προσοχὴν καὶ σημασίαν εἰς τὰ ὄνειρα, τὰ ὁποῖα βλέπετε κατὰ τὸν ὕπνον σας.

Διότι ἔτσι εἶπεν ὁ Κύριος: «Μὴ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς ἀπατοῦν καὶ νὰ σᾶς παρασύρουν οἱ ψευδοπροφῆται, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται μεταξύ σας· καὶ μὴ ἀφήνετε νὰ σᾶς παρασύρουν μὲ τρόπους καὶ λόγους ἀπατηλούς οἱ ψευδομάντεις σας, δηλαδὴ αὐτοὶ ποὺ ἐπιμένουν ὅτι προβλέπουν καὶ προλέγουν τὰ μέλλοντα, καὶ μὴ δίδετε προσοχὴν εἰς τὰ ὄνειρά σας, τὰ ὁποῖα βλέπετε εἰς τὸν ὕπνον σας.

Διότι οἱ ψευδοπροφῆται αὐτοὶ ψευδῆ πράγματα προαναγγέλλουν εἰς σᾶς, δῆθεν ἐξ ὀνόματός μου. Δὲν τοὺς ἔχω ἀποστείλει ἐγώ.

Διότι ὅλοι αὐτοὶ οἱ ψευδοπροφῆται προφητεύουν εἰς σᾶς ψευδῆ πράγματα καὶ ἐπιμένουν ὅτι προφητεύουν ἐξ ὀνόματός μου· Ἐγὼ ὅμως δὲν τοὺς ἀπέστειλα».

Ἔτσι ὡμίλησεν ὁ Κύριος· ὅταν πρόκειται νὰ συμπληρωθοῦν ἑβδομήκοντα ἔτη ἐξορίας σας εἰς τὴν Βαβυλῶνα, τότε θὰ σᾶς ἐπισκεφθῶ μὲ εὐμένειαν καὶ θὰ ἐκπληρώσω τοὺς λόγους καὶ τὰς ὑποσχέσεις μου πρὸς σᾶς, νὰ ἐπαναφέρω, δηλαδη, τὸν λαόν σας εἰς τὸν τόπον τοῦτον,

Διότι ἔτσι εἶπεν ὁ Κύριος: «Ὅταν πρόκειται νὰ συμπληρωθοῦν ἑβδομῆντα ἔτη ἐξορίας σας εἰς τὴν Βαβυλῶνα, τότε θὰ ἐπέμβω ὑπὲρ ὑμῶν, θὰ σᾶς ἐπισκεφθῶ καὶ θὰ βεβαιωθῆτε διὰ τὴν ἀλήθειαν τῶν λόγων μου· τότε θὰ ἐκπληρώσω τὶς εὐνοϊκὲς καὶ εὐμενεῖς ὑποσχέσεις μου πρὸς σᾶς μὲ τὸ νὰ ἐπιστρέψω τὸν λαόν σας εἰς τὸν τόπον τοῦτον, τὴν Ἱερουσαλὴμ καὶ τὴν Ἰουδαίαν.

Τότε θὰ ἀποφασίσω καὶ θὰ ἀποδώσω εἰς σᾶς ἀγαθὰ καὶ εἰρηνικὰ δῶρα, ὄχι δὲ συμφορὰς καὶ τιμωρίας.

Καὶ τότε θὰ σκεφθῶ καὶ θὰ λογαριάσω διὰ σᾶς σχέδια εἰρηνικὰ καὶ εὐμενῆ καὶ ὄχι σχέδια ὀλέθρου καὶ συμφορῶν, ὥστε νὰ σᾶς χαρίσω ἕνα εὐτυχισμένον μέλλον, γεμᾶτον ἀγαθὲς ἐλπίδες.

Σεῖς προσευχηθῆτε πρὸς ἐμὲ καὶ ἐγὼ θὰ κάμω δεκτὰς τὰς προσευχάς σας·

Σεῖς δὲ προσεύχεσθε πρὸς Ἐμέ, καὶ Ἐγὼ θὰ εἰσακούω τὴν προσευχήν σας.

ἀναζητήσατέ με μὲ ἐπιμέλειαν καὶ ἐπιμονὴν καὶ θὰ μὲ εὕρετε, διότι, θὰ μὲ ἔχετε ἀναζητήσει μὲ ὅλην σας τὴν καρδίαν,

Ζητήσατέ με μὲ ζῆλον καὶ ἐπιμονὴν καὶ θὰ μὲ εὕρετε, διότι θὰ μὲ ἔχετε ζητήσει μὲ ὅλην τὴν καρδιά σας,

ἐγὼ δὲ θὰ ἐμφανισθῶ πρὸς σᾶς.

καὶ Ἐγὼ θὰ φανερωθῶ εἰς σᾶς».

Διότι εἴπατε· «ὁ Κύριος ἐγκατέστησε μεταξὺ ἡμῶν καὶ πρὸς χάριν ἡμῶν προφήτας εἰς τὴν Βαβυλῶνα».

Ἐπειδὴ ὅμως εἴπατε γεμᾶτοι ἰκανοποίησιν καὶ καύχησιν· «ἀνέδειξε δι’ ἡμᾶς ὁ Κύριος προφήτας εἰς τὴν Βαβυλῶνα»,

Ἔτσι ὅμως ὡμίλησεν ὁ Κύριος σχετικῶς μὲ τοὺς ψευδοπροφήτας τὸν Ἀχιὰδ καὶ τὸν Σεδεκίαν ἐγὼ θὰ παραδώσω αὐτοὺς εἰς τὰ χέρια τοῦ βασιλέως τῆς Βαβυλῶνος, ὁ ὁποῖος καὶ θὰ τοὺς θανατώσῃ ἐμπρὸς εἰς τὰ μάτια σας.

διὰ τοῦτο ἔτσι ὡμίλησε καὶ εἶπεν ὁ Κύριος περὶ τῶν ψευδοπροφητῶν Ἀχιὰβ καὶ Σεδεκία: «Ἰδού! Ἐγὼ παραδίδω τώρα αὐτοὺς εἰς τὰ χέρια τοῦ βασιλιᾶ τῆς Βαβυλῶνος, ὁ ὁποῖος καὶ θὰ τοὺς φονεύσῃ ἐμπρὸς εἰς τὰ μάτια σας».

Ἀπὸ τὸ γεγονὸς αὐτό, τῆς θανατικῆς ἐκτελέσεως τῶν δύο ψευδοπροφητῶν, οἱ Ἰουδαῖοι θὰ πάρουν ἕνα τύπον κατάρας μεταξὺ ὅλων τῶν Ἰουδαίων αἰχμαλώτων εἰς Βαβυλῶνα καὶ θὰ λέγουν· «εἴθε ὁ Κύριος νὰ σὲ κάμῃ, ὅπως ἔκαμε τὸν Σεδεκίαν καὶ τὸν Ἀχιάβ τοὺς ὁποίους ὁ βασιλεὺς τῆς Βαβυλῶνος ἐτηγάνισεν ἐπάνω εἰς τὸ πῦρ».

Ἀπὸ τὸ περιστατικὸν τοῦτο ὅλοι οἱ ἐξόριστοι -αἰχμάλωτοι εἰς τὴν Βαβυλῶνα Ἰουδαῖοι θὰ λάβουν ἕνα ὑπόδειγμα κατάρας καὶ θὰ λέγουν: «Εἴθε ὁ Κύριος νὰ σοῦ συμπεριφερθῇ, ὅπως ἔχει συμπεριφερθῆ εἰς τὸν Σεδεκίαν καὶ τὸν Ἀχιάβ, τοὺς ὁποίους ὁ βασιλιᾶς τῆς Βαβυλῶνος ἔψησε ζωντανοὺς εἰς τὸ τηγάνι ἐπάνω εἰς τὴν φωτιά»!

Τοῦτο δέ, ἕνεκα τῷ παρανομιῶν, τὰς ὁποίας διέπραξαν αὐτοὶ ἀνάμεσα εἰς τὸν ἰσραηλιτικὸν λαόν. Ἐμοιχῶντο αὐτοὶ μὲ τὰς γυναῖκας τῶν συμπολιτῶν των καὶ ἐδίδασκον δῆθεν ἐξ Ὀνόματός μου προφητικοὺς λόγους καὶ διδασκαλίας, ποὺ ἐγὼ δὲν εἶχα δώσει εἰς αὐτούς. Ἐγὼ εἶμαι μάρτυς τούτων, λέγει ὁ Κύριος.

Καὶ τοῦτο, ἕνεκα τῆς παραβάσεως τοῦ νόμου, ποὺ διέπραξαν μεταξὺ τοῦ Ἰσραηλιτικοῦ λαοῦ. Αὐτοὶ ἦσαν ψευδοπροφῆται καὶ μοιχοί· διέπρατταν μοιχείαν μὲ τὶς γυναῖκες τῶν συμπολιτῶν των καὶ ἀκόμη ἐπροφήτευαν καὶ ἐδίδασκαν δῆθεν ἐξ ὀνόματός μου, ἐξουσίαν τὴν ὁποίαν Ἐγὼ δὲν τοὺς ἔδωκα. Ἐγὼ δὲ εἶμαι γνώστης καὶ μάρτυς ὅλων αὐτῶν, λέγει ὁ Κύριος».

Καὶ πρὸς τὸν Σαμαίαν, τὸν Νελαμίτην, θὰ πῇς:

«Καὶ πρὸς τὸν Σαμαίαν τὸν Νελαμίτην θὰ εἰπῇς:

Δὲν σὲ ἀπέστειλα ἐγὼ νὰ διδάσκῃς ἐν τῷ Ὀνόματί μου. Καὶ πρὸς τὸν Σοφονίαν, τὸν υἱὸν τοῦ Μαασαίου, τὸν ἱερέα, εἰπέ·

«Δὲν σὲ ἀπέστειλα νὰ ὁμιλήσῃς καὶ διδάξῃς ἐξ ὀνόματός μου. Καὶ πρὸς τὸν ἱερέα Σοφονίαν, τὸν υἱὸν τοῦ Μαασαίου, εἰπέ:

ὁ Κύριος σὲ κατέστησεν ἱερέα ἀντὶ τοῦ ἱερέως Ἰωδαέ, διὰ νὰ ἐποπτεύῃς εἰς τὸν ναὸν τοῦ Κυρίου καὶ προφυλάσσῃς αὐτὸν ἀπὸ κάθε ἔξαλλον, ὁ ὁποῖος ὑποκρίνεται, τὸν προφήτην, καὶ νὰ παραδώσῃς τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν εἰς τὴν φυλακὴν καὶ εἰς τὸ βασανιστικὸν ξύλον.

«Ὁ Κύριος σὲ κατέστησεν ἱερέα εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἱερέως Ἰωδαέ, διὰ νὰ ἐπιτηρῇς καὶ ἐποπτεύῃς εἰς τὸν Ναὸν τοῦ Κυρίου· καὶ κάθε ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος παρουσιάζεται ὡς δῆθεν προφήτης, καὶ καθένα ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ὑπὸ τὸ κράτος προφητικῆς μανίας, νὰ τοὺς συλλαμβάνῃς, νὰ τοὺς παραδίδῃς εἰς τὴν φυλακὴν καὶ εἰς τὸ βασανιστικὸν ξύλον, τὸν καταρράκτην.

Καὶ τώρα σᾶς ἐρωτῶ: Διατί σὺ καὶ ὁ Σαμαίας ἐνεπαίξατε καὶ ἐξηυτελίσατε τὸν Ἱερεμίαν, τὸν καταγόμενον ἀπὸ τὴν Ἀναθώθ, ὁ ὁποῖος κατὰ τὸ ἰδικόν μου θέλημα ἐπροφήτευσεν εἰς σᾶς;

Καὶ τώρα ἐρωτῶ: Διατί σὺ καὶ ὁ Σαμαίας ἐχλευάσατε καὶ ἐξηυτελίσατε τὸν Ἱερεμίαν, ποὺ κατάγεται ἀπὸ τὴν Ἀναθώθ, ὁ ὁποῖος κατ’ ἐντολὴν ἰδικήν μου καὶ σύμφωνα μὲ τὸ ἅγιον θέλημά μου ἐπροφήτευσεν εἰς σᾶς;

Αὐτός, κατόπιν ἰδικῆς μου ἐντολῆς, δὲν ἀπέστειλεν εἰς Βαβυλῶνα, διὰ νὰ εἴπουν πρὸς σᾶς καὶ πρὸς ὅλους τοὺς ἐκεῖ εὑρισκομένους, ὅτι εἶναι μακρὰν ὁ χρόνος τῆς ἐπιστροφῆς σας εἰς τὴν πατρίδα σας; Διὰ τοῦτο οἰκοδομήσατε οἰκίας, κατοικήσατε εἰς αὐτάς, φυτεύσατε κήπους καὶ φάγετε ἐν ἡσυχία τοὺς καρποὺς αὐτῶν;»

Μήπως ὁ Ἱερεμίας διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ θείαν ἐντολήν, καὶ ὄχι ἰδικόν του θέλημα, δὲν ἀπέστειλε πρὸς σᾶς (καὶ γενικῶς πρὸς ὅλους) εἰς τὴν Βαβυλῶνα μήνυμα ποὺ ἔλεγεν: «Εἶναι ἀκόμη πολὺ μακριὰ ὁ χρόνος, κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ ἐπιστρέψετε ἐλεύθεροι εἰς τὴν πατρίδα σας ἀπὸ τὴν Βαβυλῶνα. Διὰ τοῦτο κτίστε κατοικίες καὶ ἐγκατασταθῆτε εἰς αὐτές· φυτεύσατε καὶ καλλιεργήσατε κήπους καὶ φάγετε ἀπὸ τοὺς καρποὺς τῶν κήπων αὐτῶν»;

Ὅταν ὁ Σοφονίας ἀνέγνωσε τὴν ἐπιστολὴν αὐτήν, ὥστε νὰ τὴν ἀκούσῃ ὁ Ἱερεμίας,

Ἀφοῦ δὲ ὁ Σοφονίας ἀνέγνωσε τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς εἰς τὸν Ἱερεμίαν,

ὁ Κύριος ἀπηύθυνε πάλιν τὸν λόγον πρὸς τὸν Ἱερεμίαν καὶ εἶπε:

ὁ Κύριος ὡμίλησε πάλιν πρὸς τὸν Ἱερεμίαν καὶ εἶπε;

«Στεῖλε πρὸς τὴν παροικίαν τῶν αἰχμαλώτων Ἰουδαίων εἰς Βαβυλώνα καὶ εἰπὲ πρὸς αὐτούς· ἔτσι ὡμίλησεν ὁ Κύριος διὰ τὸν Σαμαίαν τὸν Νελαμίτην· ἐπειδὴ αὐτὸς ὁ Σαμαίας ἐπροφήτευσεν εἰς σᾶς, ἐνῷ ἐγὼ δὲν τὸν ἀπέστειλα, καὶ σᾶς ἔκαμε νὰ δώσετε πίστιν καὶ πεποίθησιν εἰς τὰς ψευδολογίας του,

«Στεῖλε πρὸς ὅλους τοὺς ἐξορίστους - αἰχμαλώτους Ἰουδαίους εἰς τὴν Βαβυλῶνα τὸ ἀκόλουθον μήνυμα: «Ἔτσι ὡμίλησεν ὁ Κύριος καὶ εἶπε διὰ τὸν Σαμαίαν τὸν Νελαμίτην. Ἐπειδὴ ὁ Σαμαίας ἐπροφήτευσεν εἰς σᾶς, ἐνῷ Ἐγὼ δὲν τὸν ἀπέστειλα, καὶ ἐπειδὴ σᾶς ἔπεισε νὰ ἀποδεχθῆτε καὶ νὰ βασισθῆτε εἰς πράγματα ψευδῆ,

διὰ τοῦτο ἔτσι λέγει ὁ Κύριος: Ἰδοὺ ἐγὼ θὰ ἐπισκεφθῶ ἐν τῇ δικαιοσύνῃ μου τὸν Σαμαίαν καὶ θὰ τιμωρήσω αὐτὸν καὶ τοὺς ἀπογόνους του. Κανεὶς ἀπὸ τοὺς ἰδικούς του ἀνθρώπους δὲν θὰ ἀπομείνῃ ἀνάμεσά σας, διὰ νὰ ἴδῃ τὰ ἀγαθά, τὰ ὁποῖα ἐγὼ θὰ κάμω πρὸς σᾶς. Κανεὶς ἀπὸ αὐτοὺς δὲν θὰ τὰ ἵδῃ».

διὰ τοῦτο ἔτσι εἶπεν ὁ Κύριος: Ἰδού! Ἐγὼ θὰ ἐπισκεφθῶ καὶ θὰ τιμωρήσω τὸν Σαμαίαν καὶ τοὺς ἀπογόνους του. Καὶ κανεὶς ἀπὸ τοὺς ἀπογόνους του δὲν θὰ ἐπιζήσῃ μεταξύ σας, ὥστε νὰ ἰδῇ τὰ ἀγαθὰ καὶ τὴν εὐτυχίαν, ποὺ θὰ ἐπιδαψιλεύσω εἰς σᾶς. Κανεὶς ἀπὸ αὐτοὺς οὔτε θὰ τὰ ἰδῇ οὔτε θὰ τὰ γευθῇ!».