Μακκαβαίων Δ' 4

Ἐξηγοῦμαι· κάποιος Σίμων, ὁ ὁποῖος ἀντεπολιτεύετο πρὸς τὸν Ὀνίαν ποὺ εἶχε κάποτε ἰσόβιον τὴν ἀρχιερωσύνην καὶ ἦτο ἄνθρωπος ἐνάρετος, ἐπειδὴ δὲν ἠμπόρεσε, καίτοι τὸν κατασυκοφαντοῦσε παντοιοτρόπως χάριν τοῦ συμφέροντος τάχα τοῦ ἔθνους, νὰ ἐπιτύχῃ κάτι κακὸν εἰς βάρος τοῦ Ὀνίου, ἔφυγε, διὰ νὰ προδώσῃ τὴν πατρίδα του.

Κάποιος, λοιπόν, Σίμων, ὁ ὁποῖος ἦταν πολιτικὸς ἀντίπαλος τοῦ καλοῦ καὶ ἀγαθοῦ (ἐναρέτου) Ὀνία, ὁ ὁποῖος εἶχε κάποτε ἰσόβιον τὴν ἀρχιερωσύνην, ἐπειδὴ δὲν κατώρθωσε νὰ βλάψῃ τὸν Ὀνίαν, παρ’ ὅλον ὅτι τὸν κατασυκοφαντοῦσε χάριν δῆθεν τοῦ ἐθνικοῦ συμφέροντος, ἐγκατέλειψε τὴν πατρίδα του καὶ ἔγινε φυγάς, διὰ νὰ τὴν προδώσῃ!

Πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν προσῆλθεν εἰς τὸν Ἀπολλώνιον, τὸν στρατιωτικὸν διοικητὴν τῆς Συρίας, τῆς Φοινίκης καὶ τῆς Κιλικίας καὶ τοῦ εἶπε· «ἔρχομαι μὲ φιλικὰς διαθέσεις πρὸς τὸν βασιλέα

Τοιουτοτρόπως ὁ Σίμων ἦλθεν εἰς τὸν Ἀπολλώνιον, τὸν στρατιωτικὸν διοικητὴν τῆς Συρίας καὶ τῆς Φοινίκης καὶ τῆς Κιλικίας, καὶ τοῦ εἶπεν: «Ἦλθα ἐδῶ, διότι εἶμαι νομιμόφρων πολίτης τῆς βασιλείας (τοῦ Σελεύκου Δ' Φιλοπάτορος),

νὰ καταγγείλω, ὅτι εἰς τὰ θησαυροφυλάκια τῶν Ἱεροσολύμων ἔχουν ἀποθησαυρισθῆ πολλαὶ μυριάδες ἰδιωτικῶν χρημάτων, ποὺ δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὸν ἱερὸν θησαυρὸν τοῦ ναοῦ, καὶ ὅτι αὐτὰ δικαιωματικῶς ἀνήκουν εἰς τὸν βασιλέα Σέλευκον».

μὲ τὸν σκοπὸν νὰ γνωστοποιήσω καὶ ἀποκαλύψω ὅτι εἰς τὰ θησαυροφυλάκια τῆς Ἱερουσαλὴμ ἔχουν κατατεθῆ καὶ ἀποθησαυρισθῆ ἀναρίθμητα ποσὰ ἰδιωτικῶν χρηματικῶν καταθέσεων, ποὺ δὲν ἀνήκουν εἰς τὴν περιουσίαν τοῦ Ναοῦ, ἀλλ’ ἀνήκουν δικαιωματικῶς εἰς τὸν βασιλιᾶ Σέλευκον».

Ὅταν δὲ ἔμαθεν ἐν λεπτομερείαις αὐτὰ ὁ Ἀπολλώνιος, ἐπῄνεσε τὸν Σίμωνα διὰ τὸ ἐνδιαφέρον του ὑπὲρ τοῦ βασιλέως, μετέβη εἰς τὸν Σέλευκον καὶ κατέστησεν εἰς αὐτὸν γνωστὸν τὸν θησαυρὸν ἐκεῖνον τῶν χρημάτων.

Ὅταν ὁ διοικητὴς Ἀπολλώνιος ἐπληροφορήθη τὶς λεπτομέρειες τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, ἐπῄνεσε μὲν τὸν Σίμωνα διὰ τὸ ἐνδιαφέρον καὶ τὴν φροντίδα του ὑπὲρ τοῦ βασιλιᾶ, ὁ ἴδιος δέ, ἀφοῦ ἀνέβη γρήγορα εἰς τὸν Σέλευκον, τὸν ἐπληροφόρησε καὶ τοῦ ἐφανέρωσε τὸν πλούσιον ἐκεῖνον χρηματικὸν θησαυρόν.

Ἀφοῦ δὲ ἐν συνεχεῖᾳ ἐπῇρε τὴν σχετικὴν ἐξουσίαν, ἀνῆλθε ταχέως εἰς τὴν πατρίδα μας, συνοδευόμενος ἀπὸ τὸν ἐπικατάρατον Σίμωνα καὶ ὁδηγῶν πολὺν καὶ βαρέως ὡπλισμένον στρατόν.

Ἀφοῦ λοιπὸν ὁ Ἀπολλώνιος ἔλαβε τὴν σχετικὴν ἐξουσίαν διὰ νὰ χειρισθῇ τὸ ὅλον ζήτημα, ἐπροχώρησε ταχύτατα πρὸς τὴν πατρίδα μας (Ἰουδαίαν) συνοδευόμενος ἀπὸ τὸν καταραμένον Σίμωνα καὶ ἀπὸ πολὺ βαριὰ ὡπλισμένην στρατιωτικὴν δύναμιν.

Ἔλεγε δὲ ὅτι ἦλθε κατόπιν ἐντολῆς τοῦ βασιλέως, διὰ νὰ παραλάβῃ ἀπὸ τὸ θησαυροφυλάκιον τὰ ἰδιωτικὰ χρήματα.

Καὶ ὅταν ἐπλησίασεν, ἔλεγεν ὅτι ἔφθασεν εἰς τὴν Ἰουδαίαν κατόπιν ἐντολῆς καὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ βασιλιᾶ, διὰ νὰ παραλάβῃ ἀπὸ τὸ θησαυροφυλάκιον τοῦ Ναοῦ τὰ χρήματα τῶν ἰδιωτικῶν καταθέσεων.

Ὅλος ὁ λαὸς ἠγανάκτησεν ἐξ αἰτίας τοῦ γεγονότος αὐτοῦ καὶ προέβαλλεν ἀντιρρήσεις· καὶ ἐπειδὴ ἐθεώρησαν μέγα δεινόν, ἐὰν ἐστεροῦντο ἀπὸ τὰ χρήματά των, ὅσοι τὰ εἶχαν ἐμπιστευθῆ εἰς τὸ ἱερὸν θησαυροφυλάκιον, διὰ τοῦτο ἠμπόδιζαν ὅσον ἠμποροῦσαν τὸν Ἀπολλώνιον.

Ὁ λαὸς ὅμως μὲ ὀργὴν καὶ ἀγανάκτησιν διεμαρτύρετο καὶ προέβαλλεν ἀντιρρήσεις εἰς τὰ λόγια αὐτὰ τοῦ Ἀπολλωνίου· ἐπειδὴ δὲ ἐθεώρησαν ὡς πολὺ φοβερὸν κακόν, ἐκεῖνοι ποὺ εἶχαν ἐμπιστευθῆ τὶς καταθέσεις των εἰς τὸ θησαυροφυλάκιον τοῦ Ναοῦ νὰ στερηθοῦν τῶν χρημάτων των, ἐμπόδιζαν, ὅσον τοὺς ἦταν δυνατόν, τὴν προσπάθειαν τοῦ Ἀπολλωνίου.

Ὁ Ἀπολλώνιος παρ’ ὅλα αὐτὰ κατηυθύνθη μὲ ἀπειλὰς πρὸς τὸν ναόν.

Ἀλλ’ ὁ Ἀπολλώνιος ἐπροχώρησε κατευθυνόμενος πρὸς τὸν Ναὸν μὲ ἀπειλές.

Εἰς τὸν ναὸν ὅμως οἱ ἱερεῖς μαζῆ μὲ τὰς γυναῖκας καὶ τὰ παιδιὰ ἰκέτευαν τὸν Θεὸν νὰ ὑπερασπίσῃ τὸν καταφρονούμενον ἱερὸν τόπον.

Ἐν τῷ μεταξὺ οἱ ἱερεῖς μὲ γυναῖκες καὶ παιδιὰ ἱκετεῦσαν τὸν Θεὸν εἰς τὸν Ναὸν νὰ ὑπερασπίσῃ τὸν ἱερὸν τόπον, ὁ ὁποῖος κατεφρονεῖτο·

Ἐνῷ δὲ ἀνέβαινεν ὁ Ἀπολλώνιος μὲ τὴν πλήρως ἐξωπλισμένην στρατιάν του, πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ ἁρπάσῃ τὰ χρήματα, ἐφάνησαν ἀπὸ τὸν οὐρανὸν κατέμπροσθέν των ἄγγελοι ἔφιπποι ἀπαστράπτοντες μὲ τὰ ὅπλα των, οἱ ὁποῖοι ἐνέβαλον εἰς αὐτοὺς πολὺν φόβον καὶ τρόμον.

ἐνῷ δὲ ὁ Ἀπολλώνιος ἀνέβαινεν εἰς τὸν Ναὸν μὲ τὸν πλήρως ὡπλισμένον στρατόν του διὰ νὰ ἁρπάσῃ τὰ χρήματα τοῦ ἱεροῦ θησαυροφυλακίου, ἐφάνησαν ἀπὸ τὸν οὐρανὸν ἄγγελοι καθισμένοι ἐπάνω εἰς ἵππους, περιβαλλόμενοι μὲ λάμψιν, μὲ τὰ ὅπλα των, οἱ ὁποῖοι ἐνέβαλαν (ἐνέπνευσαν) εἰς αὐτοὺς πολὺν φόβον καὶ τρόμον.

Ἀφοῦ κατέπεσεν ἡμιθανὴς ὁ Ἀπολλώνιος εἰς τὴν αὐλὴν τοῦ ναοῦ, τὴν καλουμένην αὐλὴν ὅλων τῶν ἐθνῶν, ἤπλωσε τὰς χεῖρας εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ παρακάλει μὲ δάκρυα τοὺς Ἑβραίους νὰ προσευχηθοῦν ὑπὲρ αὐτοῦ καὶ νὰ ἐξευμενίσουν τὸ οὐράνιον στράτευμα.

Τότε ὁ Ἀπολλώνιος, ἀφοῦ κατέπεσε μισοπεθαμένος εἰς τὴν αὐλὴν τοῦ Ναοῦ τὴν προωρισμένην δι’ ὅλα τὰ ἔθνη καὶ τὶς φυλές, ἄπλωσε τὰ χέρια του πρὸς τὸν οὐρανὸν καὶ παρακαλοῦσε μὲ δάκρυα τοὺς Ἑβραίους νὰ προσευχηθοῦν ὑπὲρ αὐτοῦ καὶ νὰ ἐξευμενίσουν τὸν οὐράνιον ἀγγελικὸν στρατόν.

Ὡμολογοῦσε δέ, ὅτι εἶχεν ἁμαρτήσει τόσον, ὥστε θὰ ἦτο ἄξιος ἀκόμη καὶ νὰ ἀποθάνῃ, καὶ ὅτι ἐὰν ἐσώζετο, θὰ διαλαλοῦσε εἰς ὅλους τοὺς ἀνθρώπους τὴν ἁγιότητα τοῦ ἱεροῦ χώρου.

Διότι ἔλεγεν ὅτι εἶχε τόσον πολὺ ἁμαρτήσει, ὥστε ἦταν ἄξιος ἀκόμη καὶ νὰ ἀποθάνῃ· καὶ ὅτι, ἐὰν ἐσώζετο, θὰ διαλαλοῦσε καὶ θὰ ἐγκωμίαζε ἐνώπιον ὅλων τῶν ἀνθρώπων τὴν ἁγιότητα τοῦ ἱεροῦ χώρου τοῦ Ναοῦ.

Πεισθεὶς εἰς τοὺς λόγους τούτους ὁ ἀρχιερεὺς Ὀνίας, φοβηθεὶς δὲ ἐξ ἄλλου μήπως ὁ βασιλεὺς Σέλευκος νομίσῃ ὅτι ὁ Ἀπολλώνιος δὲν ἐφονεύθη ἀπὸ τὴν θείαν δίκην ἀλλὰ ἀπὸ ἐπιβουλὴν ἀνθρώπων, προσηυχήθη δι’ αὐτόν.

Συγκινηθεὶς καὶ πεισθεὶς ἀπὸ τὰ λόγια αὐτά (τοῦ Ἀπολλωνίου) ὁ ἀρχιερεὺς Ὀνίας, παρ’ ὅλον ὅτι ἐφοβήθη μήπως ὁ βασιλιᾶς Σέλευκος νομίσῃ ὅτι ὁ Ἀπολλώνιος ἐφονεύθη ἀπὸ ἀνθρωπίνην ἐπιβουλὴν καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν θείαν δικαιοσύνην, προσηυχήθη ὑπὲρ αὐτοῦ.

Καὶ ὁ στρατηγός, ὁ κατὰ παράδοξον τρόπον διασωθείς, ἔσπευσε νὰ καταστήσῃ γνωστὰ εἰς τὸν βασιλέα τὰ συμβάντα εἰς αὐτόν.

Καὶ ὁ μὲν Ἀπολλώνιος, ἀφοῦ διεσώθη μὲ αὐτὸν τὸν παράδοξον καὶ ἀπρόσμενον τρόπον, ἔσπευσε νὰ ἀναγγείλῃ εἰς τὸν βασιλιᾶ Σέλευκον τὰ ὅσα συνέβησαν εἰς αὐτόν.

Ὁταν ἀπέθανεν ὁ βασιλεὺς Σέλευκος, τὸν διεδέχθη εἰς τὴν ἀρχὴν ὁ υἱός του Ἀντίοχος ὁ Ἐπιφανής, ἄνθρωπος ὑπερήφανος καὶ σκληρός.

Ὅταν δὲ ἀπέθανεν ὁ βασιλιᾶς Σέλευκος Δ' Φιλοπάτωρ, τὸν διεδέχθη εἰς τὸν βασιλικὸν θρόνον ὁ υἱός του Ἀντίοχος Δ' Ἐπιφανής, ὁ ὁποῖος ἦταν ἄνθρωπος ἀλαζών, αὐθάδης καὶ τρομερός.

Αὐτὸς καθήρεσε τὸν Ὀνίαν ἀπὸ τὸ ἀξίωμα τῆς ἀρχιερωσύνης καὶ ἐγκατέστησεν ὡς ἀρχιερέα τὸν ἀδελφόν του Ἰάσωνα, ὁ ὁποῖος συνεφώνησεν

Αὐτὸς καθήρεσεν ἀπὸ τὸ ἀξίωμα τῆς ἀρχιερωσύνης τὸν ἀρχιερέα Ὀνίαν Γ' καὶ ἐγκατέστησεν εἰς τὴν θέσιν του ὡς ἀρχιερέα τὸν ἀδελφόν του (τοῦ Ὀνία) Ἰάσονα, ὁ ὁποῖος συνεφώνησεν ὅτι,

ὅτι, ἐὰν τοῦ ἀνέθετε τὴν ἀρχιερωσύνην, θὰ τοῦ ἔδιδε κάθε ἔτος τρεῖς χιλιάδας ἑξακόσια ἑξήκοντα τάλαντα.

ἐὰν (ὁ Ἀντίοχος Δ') τοῦ ἀνέθετε τὴν ἀρχιερωσύνην, θὰ τοῦ ἐπλήρωνε κάθε ἔτος τρεῖς χιλιάδες ἑξακόσια ἑξῆντα τάλαντα.

Ἐκεῖνος τοῦ ἀνέθεσε τὴν ἀρχιερωσύνην καὶ τὴν ἀρχηγίαν τοῦ ἔθνους.

Ὁ δὲ βασιλιᾶς (Ἀντίοχος Δ') τοῦ ἀνέθεσε καὶ τὴν ἀρχιερωσύνην καὶ τὴν ἀρχηγίαν τοῦ Ἰουδαϊκοῦ ἔθνους.

Αὐτὸς ἔβγαλε τότε τὸ ἰουδαϊκὸν ἔθνος ἀπὸ τὸν προηγούμενον τρόπον τῆς ζωῆς καὶ ἔγινε προαγωγὸς εἰς κάθε παρανομίαν,

Ὁ νέος ἀρχιερεὺς Ἰάσων μετέβαλε τὸν τρόπον ζωῆς τοῦ Ἰουδαϊκο ἔθνους, τὸ ἔβγαλεν ἀπὸ τὶς ἕως τότε συνήθειές του καὶ ἄλλαξε τὸ εἶδος τῆς διοικήσεως τοῦ λαοῦ, κάτι τὸ ὁποῖον ὡδήγησεν εἰς παντὸς εἴδους παρανομίες,

ὥστε ὀχι μόνον εἰς τὴν ἀκρόπολιν τῆς πατρίδος μας νὰ κατασκευάσουν γυμναστήρια, ἀλλὰ καὶ νὰ καταργήσῃ τὴν καθιερωμένην φροντίδα διὰ τὸν ναόν.

ὥστε ὄχι μόνον εἰς αὐτὴν ταύτην τὴν ἀκρόπολιν τῆς πατρίδος μας νὰ κατασκευάσῃ Γυμναστήριον, ἀλλὰ καὶ νὰ καταλύσῃ τὴν καθιερωμένην λατρείαν καὶ φροντίδα διὰ τὸν Ναόν.

Ἐξ αἰτίας αὐτῶν ἠγανάκτησεν ἡ θεία δίκη καὶ ἔκαμεν ἐχθρὸν των τὸν ἴδιον τὸν Ἀντίοχον.

Ἐξ αἰτίας τῶν ἀνοσίων αὐτῶν ἐνεργειῶν ἀγανάκτησε καὶ ὠργίσθη ἡ θεία δικαιοσύνη καὶ κατέστησε τὸν Ἀντίοχον Δ' ἐχθρόν των (τὸν ἔστρεψεν ἐναντίον των).

Ἐνῷ, δηλαδή, ὁ Ἀντίοχος ἐπολεμοῦσε κατὰ τοῦ Πτολεμαίου εἰς τὴν Αἴγυπτον καὶ ἐπληροφορήθη ὅτι Ἱεροσολυμῖται κατόπιν διαδόσεως φήμης περὶ τοῦ θανάτου του ἐχαίροντο καθ’ ὑπερβολήν, μετέβαλε πορείαν καὶ ἐστράφη ἐναντίον αὐτῶν.

Διότι, ἐνῷ ὁ Ἀντίοχος Δ' ἐπολεμοῦσε εἰς τὴν Αἴγυπτον ἐναντίον τοῦ Πτολεμαῖου ς' Φιλομήτορος καὶ ἐπληροφορήθη ὅτι οἱ κάτοικοι τῶν Ἱεροσολύμων ἐχάρησαν πάρα πολὺ κατόπιν διαδόσεως μιᾶς φήμης ὅτι ἀπέθανεν, ἄλλαξε πορείαν καὶ ἐστράφη ταχύτατα ἐναντίον των.

Ἀμέσως μόλις τοὺς ὑπέταξεν ἐξέδωκε διάταγμα, σύμφωνα μὲ τὸ ὁποῖον ἐτιμωροῦντο μὲ θάνατον ὅσοι ἀπὸ αὐτοὺς θὰ ἐτολμοῦσαν νὰ φανοῦν ὅτι ἐζοῦσαν σύμφωνα μὲ τὸν προγονικόν των Νόμον.

Καὶ ἀμέσως μόλις τοὺς ὑπέταξε καὶ τοὺς ἐλεηλάτησεν, ἐξέδωκε διάταγμα, σύμφωνα μὲ τὸ ὁποῖον ὅσοι ἀπὸ τοὺς Ἰουδαίους θὰ ἐτολμοῦσαν νὰ ἐμφανισθοῦν ὅτι ζοῦν σύμφωνα μὲ τὸν νόμον τῶν πατέρων των (τὸν Μωσαϊκὸν νόμον) θὰ ἐθανατώνοντο.

Καὶ ἀφοῦ δὲν ἠμπόρεσε μὲ κανένα τρόπον νὰ ἐξάλείψῃ τὴν ἀγάπην των πρὸς τὴν πατρίδα,

Ἐπειδὴ δὲ μὲ κανένα τρόπον δὲν κατώρθωσε νὰ ἐξαλείψῃ διὰ τῶν διαταγμάτων τὴν ἀγάπην τοῦ Ἰουδαϊκοῦ ἔθνους πρὸς τοὺς ἱεροὺς νόμους τῆς πατρίδος των,

ἀλλὰ ἀντιθέτως ἔβλεπε νὰ καταφρονοῦνται ὅλαι αἱ ἐξαγγελλόμενοι ὑπ’ αὐτοῦ ἀπειλαὶ καὶ τιμωρίαι εἰς βαθμόν, ὥστε καὶ γυναῖκες ἀκόμη νὰ κατακρημνισθοῦν μαζῆ μὲ τὰ βρέφη των, ἐπειδὴ ἐφήρμοζαν εἰς τὰ τέκνα των τὴν περιτομήν, ἂν καὶ ἐγνώριζαν ὅτι αὐτὸ θὰ πάθουν.

ἀλλ’ ἀντιθέτως διεπίστωνεν ὅτι κατεπατοῦντο καὶ ἐπεριφρονοῦντο ὅλες οἱ ἀπειλὲς καὶ οἱ τιμωρίες του, ὥστε ἀκόμη καὶ γυναῖκες νὰ ἔχουν κατακρημνισθῆ μαζὶ μὲ τὰ βρέφη των, διότι εἶχαν κάμει περιτομὴν εἰς τὰ παιδιά των, παρ’ ὅλον ὅτι ἐγνώριζαν ὅτι αὐτὸ ἐπρόκειτο νὰ πάθουν

Ἐπειδή, λοιπὸν αἱ διαταγαί του κατεφρονοῦντο ὑπὸ τοῦ λαοῦ, ἠνάγκαζε μὲ βασανιστήρια κάθε ἕνα Ἰουδαῖον νὰ γίνῃ ἐξωμότης, νὰ ἀπαρνηθῇ τὸν ἰουδαϊσμὸν τρώγων ἀπηγορευμένας τροφάς.

ἐπειδὴ λοιπὸν τὰ διατάγματά του ἐπεριφρονοῦντο ἀπὸ τὸν Ἰουδαϊκὸν λαόν, αὐτὸς ὁ ἴδιος ἐξηνάγκαζε μὲ βασανιστήρια κάθε Ἰουδαῖον πολίτην νὰ ἀπαρνηθῇ τὸν Ἰουδαϊσμόν, νὰ γίνῃ δηλαδὴ ἐξωμότης, μὲ τὸ νὰ τρώγῃ τροφές τις ὁποῖες ἀπηγόρευεν ὁ Μωσαϊκὸς νόμος.